નવી દિલ્હી: ભારતમાં અમેરિકાના રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત થયેલા સર્જિયો ગોર છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી અસામાન્ય રીતે સક્રિય જોવા મળી રહ્યા છે. તમિલનાડુના મુખ્યમંત્રી વિજય થલાપતિ સાથેની તાજેતરની મુલાકાતથી લઈને ગૃહમંત્રી અમિત શાહ, વિવિધ મુખ્યમંત્રીઓ, વેપાર મંત્રીઓ અને સૈન્ય અધિકારીઓ સુધી તેમની સતત દોડધામે રાજકીય અને કૂટનીતિક વર્તુળોમાં અનેક સવાલો ઊભા કર્યા છે.
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના નજીકના ગણાતા સર્જિયો ગોર ઓગસ્ટ 2025માં ભારત માટે અમેરિકાના રાજદૂત તરીકે પસંદ થયા હતા. જાન્યુઆરી 2026માં તેમણે સત્તાવાર રીતે કાર્યભાર સંભાળ્યો હતો, પરંતુ તે પહેલાં જ તેમણે ભારતીય નેતાઓ સાથે મુલાકાતો શરૂ કરી દીધી હતી.
6 મહિનામાં 6 મુખ્યમંત્રીઓ સાથે મુલાકાત
સર્જિયો ગોરે અત્યાર સુધી તમિલનાડુના મુખ્યમંત્રી વિજય થલાપતિ, આસામના મુખ્યમંત્રી હિમંત બિસ્વા સરમા, કર્ણાટકના મુખ્યમંત્રી સિદ્ધારમૈયા, મહારાષ્ટ્રના મુખ્યમંત્રી દેવેન્દ્ર ફડણવીસ, ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ અને તેલંગાણાના મુખ્યમંત્રી રેવંત રેડ્ડી સાથે મુલાકાત કરી છે.
આ ઉપરાંત તેમણે દિલ્હીના ઉપરાજ્યપાલ અને રાજસ્થાનના નાયબ મુખ્યમંત્રી દિયા કુમારી સાથે પણ બેઠક કરી હતી. રાજકીય વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે કોઈ વિદેશી રાજદૂત દ્વારા આટલી વ્યાપક રાજકીય મુલાકાતો સામાન્ય રીતે જોવા મળતી નથી.
અમિત શાહ સાથે મુલાકાત કેમ ચર્ચામાં?
18 જૂને ગૃહમંત્રી અમિત શાહ સાથે થયેલી મુલાકાતે સૌથી વધુ ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. અમિત શાહ વિદેશી રાજદ્વારીઓ સાથે બહુ ઓછી બેઠકો કરતા હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ કારણે બંને નેતાઓની મુલાકાતને લઈને અનેક રાજકીય અટકળો શરૂ થઈ હતી.
તે પહેલાં સર્જિયો ગોરે વાણિજ્ય મંત્રી પીયૂષ ગોયલ સાથે પણ અનેક વખત બેઠક કરી હતી, જેમાં ભારત-અમેરિકા ટ્રેડ ડીલ અને આર્થિક સહકાર જેવા મુદ્દાઓ ચર્ચાયા હોવાનું કહેવાય છે.
ભારતીય સેનાના પશ્ચિમી કમાન્ડ હેડક્વાર્ટરની મુલાકાતે વિવાદ
ફેબ્રુઆરીમાં સર્જિયો ગોર અમેરિકી ઇન્ડો-પેસિફિક કમાન્ડના વડા એડમિરલ સેમ્યુઅલ પાપારો સાથે ભારતીય સેનાના પશ્ચિમી કમાન્ડ મુખ્યાલય પહોંચ્યા હતા. ત્યાં તેમને ભારતની સરહદી સુરક્ષા, ઓપરેશન સિંદૂર અને પશ્ચિમી મોરચાની તૈયારીઓ અંગે માહિતી આપવામાં આવી હતી.
આ મુલાકાત બાદ કેટલાક વિપક્ષી નેતાઓએ સવાલો ઉઠાવ્યા હતા કે સંવેદનશીલ સૈન્ય સ્થળોએ વિદેશી પ્રતિનિધિઓને કેટલી હદ સુધી પ્રવેશ આપવો જોઈએ.
ડિફેન્સ, સ્પેસ અને પરમાણુ ક્ષેત્રમાં પણ રસ
સર્જિયો ગોરે બેંગલુરુમાં એરોનોટિક્સ અને સ્પેસ ટેક્નોલોજી સાથે સંકળાયેલી સંસ્થાઓની મુલાકાત પણ લીધી હતી. ઉપરાંત મુંબઈમાં ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ એટોમિક એનર્જીના અધિકારીઓ સાથે પણ ચર્ચા કરી હતી.
આ કારણે તેમના પ્રવાસો માત્ર રાજકીય કે વ્યાપારી હિતો પૂરતા મર્યાદિત નથી, પરંતુ વ્યૂહાત્મક ક્ષેત્રો સુધી વિસ્તરતા હોવાનું જોવા મળે છે.
શું રાજદૂત તરીકે તેમની ભૂમિકા સામાન્ય છે?
આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદા મુજબ કોઈપણ રાજદૂતનું મુખ્ય કામ પોતાના દેશના હિતોનું પ્રતિનિધિત્વ કરવું, યજમાન દેશ સાથે સંબંધો મજબૂત બનાવવું અને બંને દેશો વચ્ચે સંવાદ જાળવી રાખવાનો હોય છે.
પૂર્વ વિદેશ સચિવોના મતે રાજદૂતો ઘણી વખત રાજકીય નેતાઓ, ઉદ્યોગપતિઓ અને નીતિ નિર્માતાઓ સાથે સતત સંપર્કમાં રહેતા હોય છે. જોકે, સર્જિયો ગોરની સક્રિયતાનું સ્તર સામાન્ય રાજદ્વારી પ્રવૃત્તિઓ કરતાં વધારે હોવાનું કેટલાક નિષ્ણાતો માને છે.
ત્રણ મોટા હેતુઓની ચર્ચા
નિષ્ણાતોના મતે સર્જિયો ગોરની સક્રિયતા પાછળ ત્રણ મુખ્ય કારણો હોઈ શકે છે.
પ્રથમ, ટ્રમ્પ પ્રશાસન સાથેની પોતાની નજીકતા દર્શાવીને અમેરિકી રાજકીય વર્તુળોમાં પોતાની પ્રતિષ્ઠા વધારવી.
બીજું, ભારત-અમેરિકા સંબંધોમાં અમેરિકાના હિતોને આગળ ધપાવવાનો પ્રયાસ કરવો અને વેપાર, ટેક્નોલોજી તથા સુરક્ષા સહકારને વધુ મજબૂત બનાવવો.
ત્રીજું, ભારતીય રાજ્યો સાથે સીધા સંબંધો સ્થાપીને રોકાણ, વેપાર અને સબ-ડિપ્લોમસીના નવા માર્ગો ખોલવા.
ભારત માટે ચિંતાનો વિષય છે?
વિદેશ નીતિના નિષ્ણાતો આ મુદ્દે બે ભાગમાં વહેંચાયેલા જોવા મળે છે. કેટલાકનું માનવું છે કે અમેરિકાના સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભાગીદારોમાં ભારતનો સમાવેશ થાય છે, તેથી રાજદૂતનું સક્રિય હોવું સ્વાભાવિક છે.
જ્યારે કેટલાક વિશ્લેષકો માને છે કે કોઈ પણ વિદેશી રાજદૂતને દેશની રાજકીય અને વ્યૂહાત્મક સંસ્થાઓ સુધી આટલી વ્યાપક પહોંચ મળવી લાંબા ગાળે ચિંતાનો વિષય બની શકે છે.
જોકે, ભારતની વિદેશ નીતિ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સંબંધિત નિર્ણયો સંપૂર્ણપણે ભારતીય સંસ્થાઓ અને સરકારના હાથમાં જ રહે છે. તેથી સર્જિયો ગોરની વધતી સક્રિયતા ચર્ચાનો વિષય તો બની છે, પરંતુ તેને લઈને કોઈ સત્તાવાર ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી નથી.
ભારત-અમેરિકા સંબંધો હાલમાં વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીના નવા તબક્કામાં પ્રવેશી રહ્યા છે. આવી સ્થિતિમાં સર્જિયો ગોરની દરેક મુલાકાત અને નિવેદન પર રાજકીય તથા કૂટનીતિક વર્તુળોની નજર રહેવી સ્વાભાવિક છે.
તમામ લેટેસ્ટ ન્યૂઝના અપડેટ્સ સીધા તમારા મોબાઈલ પર મેળવવા માટે, નીચે આપેલા બટન પર ક્લિક કરીને અમારા વોટ્સએપ ગ્રુપમાં જોડાઓ.
Join WhatsApp Group
