ટ્રમ્પનો દાવો- ચીન સાથે શાનદાર ટ્રેડ ડીલ થઈ: શી જિનપિંગ સાથે ઐતિહાસિક બેઠક બાદ અમેરિકા રવાના

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ Donald Trumpએ શુક્રવારે તેમની ત્રણ દિવસીય ચીન મુલાકાત પૂર્ણ કરી અને બેઇજિંગથી અમેરિકા જવા માટે રવાના થયા. પ્રવાસના અંતિમ દિવસે તેમણે ચીનના રાષ્ટ્રપતિ Xi Jinping સાથે અત્યંત ગુપ્ત અને સુરક્ષિત માનવામાં આવતા ઝોંગનાનહાઈ પરિસરમાં બેઠક કરી.

બેઠક બાદ ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે “શાનદાર ટ્રેડ ડીલ” થઈ છે, જે બંને દેશોને મોટો ફાયદો કરાવશે. જોકે, તેમણે કરારની વિગત જાહેર કરી નથી.

ટ્રમ્પે કહ્યું, “અમે કેટલાક અદ્ભુત કરારો કર્યા છે. આ બંને દેશો માટે સારા સાબિત થશે.”

ઝોંગનાનહાઈમાં ઐતિહાસિક બેઠક

બેઇજિંગનું ઝોંગનાનહાઈ સંકુલ ચીનના ટોચના કમ્યુનિસ્ટ નેતૃત્વનું સત્તાવાર નિવાસસ્થાન અને સત્તા કેન્દ્ર માનવામાં આવે છે. વિદેશી નેતાઓને અહીં આમંત્રિત કરવું અત્યંત દુર્લભ ગણાય છે.

ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે ટ્રમ્પનું ઝોંગનાનહાઈ ગાર્ડનમાં સ્વાગત કર્યું હતું. બંને નેતાઓએ પરિસરમાં સાથે ફરીને વિવિધ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી હતી.

શી જિનપિંગે આ મુલાકાતને “ઐતિહાસિક અને સીમાચિહ્નરૂપ” ગણાવી હતી. તેમણે કહ્યું કે અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે એક નવો અને સકારાત્મક વ્યૂહાત્મક સંબંધ ઉભો થઈ રહ્યો છે.

ટ્રેડથી લઈને ઈરાન સુધી અનેક મુદ્દાઓ પર ચર્ચા

બંને નેતાઓ વચ્ચે થયેલી ચર્ચામાં અનેક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ સામેલ રહ્યા હતા:

• અમેરિકા-ચીન ટ્રેડ વોર
• તાઇવાન મુદ્દો
• રેર અર્થ મિનરલ્સ અને AI ટેક્નોલોજી
• ઈરાન અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની સ્થિતિ
• વૈશ્વિક સુરક્ષા અને સપ્લાય ચેઈન

ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે તેઓ અને શી જિનપિંગ ઈરાન મુદ્દે સમાન વિચાર ધરાવે છે. તેમણે કહ્યું કે બંને દેશો ઈચ્છે છે કે ઈરાન પાસે પરમાણુ હથિયારો ન હોય અને વૈશ્વિક સમુદ્રી માર્ગો ખુલ્લા રહે.

ટ્રમ્પ-શી મિત્રતા પર ભાર

બેઠક દરમિયાન ટ્રમ્પે શી જિનપિંગને “ખરા મિત્ર” ગણાવ્યા. તેમણે કહ્યું:

“જિનપિંગ હવે ખરેખર મિત્ર બની ગયા છે. અમે ઘણા એવા વિવાદો ઉકેલ્યા છે જે કદાચ અન્ય કોઈ ઉકેલી શક્યા ન હોત.”

ટ્રમ્પે ચીન પ્રવાસને “અવિશ્વસનીય” ગણાવ્યો અને કહ્યું કે આ મુલાકાતથી બંને દેશોને ફાયદો થાય તેવા ઘણા મોટા કરારો થયા છે.

ચીન તરફથી ખાસ ભેટ

બેઠક દરમિયાન શી જિનપિંગે ટ્રમ્પને ચાઇનીઝ ગુલાબના બીજ ભેટ આપવાની જાહેરાત કરી. તેમણે ઝોંગનાનહાઈના ઐતિહાસિક બગીચાની માહિતી આપી અને કહ્યું કે પરિસરમાં લગભગ 490 વર્ષ જૂનું વૃક્ષ પણ છે.

ખાસ લંચ અને રાજકીય સંદેશ

બંને નેતાઓ માટે બેઇજિંગમાં વિશેષ લંચનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. મેનુમાં કુંગ પાઓ ચિકન, લોબસ્ટર બોલ્સ, સ્ટીમ્ડ ડમ્પલિંગ્સ અને અન્ય પરંપરાગત ચાઇનીઝ વાનગીઓ સામેલ હતી.

રાજકીય નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ પ્રકારની મહેમાનગતિ દ્વારા ચીન અમેરિકા સાથે સંબંધોમાં નવો સકારાત્મક સંદેશ આપવા માગે છે.

તાઇવાન મુદ્દે અમેરિકાનો સ્ટેન્ડ યથાવત

ચીન મુલાકાત દરમિયાન તાઇવાન મુદ્દો પણ ચર્ચામાં રહ્યો હતો. અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી Marco Rubioએ સ્પષ્ટ કર્યું કે તાઇવાન અંગે અમેરિકાની નીતિમાં કોઈ ફેરફાર થયો નથી.

તાઇવાનના વિદેશ પ્રધાન લિન ચિયા-લુંગે અમેરિકાના સતત સમર્થન બદલ આભાર વ્યક્ત કર્યો અને કહ્યું કે અમેરિકા તાઇવાન સ્ટ્રેટમાં શાંતિ અને સ્થિરતાને મહત્વ આપે છે.

ટ્રમ્પને ખાસ વિદાય

ચીન પ્રવાસ પૂર્ણ થયા બાદ બેઇજિંગ એરપોર્ટ પર ટ્રમ્પને વિશેષ વિદાય આપવામાં આવી હતી. સ્કૂલના બાળકો અમેરિકન અને ચાઇનીઝ ધ્વજ લહેરાવતા જોવા મળ્યા હતા.

ચીનના વિદેશ પ્રધાન વાંગ યી પણ ટ્રમ્પને વિદાય આપવા એરપોર્ટ પર હાજર રહ્યા હતા. એરફોર્સ વનમાં ચઢતા પહેલા ટ્રમ્પે હાથ હલાવીને બધાને ગુડબાય કહ્યું.

વૈશ્વિક રાજકારણમાં મોટી અસર શક્ય

વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પ અને શી જિનપિંગ વચ્ચેની આ મુલાકાત 2026ની સૌથી મહત્વપૂર્ણ ડિપ્લોમેટિક ઘટનાઓમાંની એક બની શકે છે.

જો અમેરિકા અને ચીન વચ્ચે ટ્રેડ અને ટેક્નોલોજી મુદ્દે સમજૂતી આગળ વધશે તો:

• વૈશ્વિક બજારોમાં સ્થિરતા આવી શકે
• ટ્રેડ વોરનું દબાણ ઘટી શકે
• તેલ અને સપ્લાય ચેઈન સંકટમાં રાહત મળી શકે
• પરંતુ ભારત સહિત અન્ય દેશો માટે નવી જીઓ-પોલિટિકલ પડકારો પણ ઉભા થઈ શકે છે.