ગ્રીનલેન્ડ પર કબજાને લઈને અમેરિકા અને ડેનમાર્ક વચ્ચે રાજકીય અને સૈન્ય તણાવ સતત વધી રહ્યો છે. આ વચ્ચે અમેરિકાએ નોર્થ અમેરિકન એરોસ્પેસ ડિફેન્સ કમાન્ડ (NORAD)નું એક સૈન્ય વિમાન ગ્રીનલેન્ડ મોકલ્યું છે, જે ટૂંક સમયમાં પિટુફિક સ્પેસ બેઝ પર પહોંચશે.
NORADએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું કે આ તહેનાતી પહેલેથી નક્કી કરાયેલા સૈન્ય અભ્યાસ અને સંરક્ષણ પ્રવૃત્તિઓનો ભાગ છે. આ પ્રક્રિયાની જાણકારી ડેનમાર્ક અને ગ્રીનલેન્ડને અગાઉથી આપવામાં આવી છે અને જરૂરી તમામ રાજદ્વારી મંજૂરીઓ મેળવી લેવામાં આવી છે.
NORAD મુજબ, આ વિમાન અમેરિકા અને કેનેડાની અન્ય યુનિટ્સ સાથે મળીને લાંબા સમયથી નક્કી કરેલી સંરક્ષણ ગતિવિધિઓમાં ભાગ લેશે, જે ત્રણેય દેશોની સંયુક્ત સંરક્ષણ ભાગીદારીનો ભાગ છે.
ટ્રમ્પની ધમકી બાદ ડેનમાર્કે પણ સૈનિકો વધાર્યા
ટ્રમ્પ દ્વારા ગ્રીનલેન્ડ પર કબજાની ધમકી બાદ ડેનમાર્કે પણ ગ્રીનલેન્ડમાં પોતાની સૈન્ય હાજરી વધારી છે. ફાઇનાન્શિયલ ટાઈમ્સના રિપોર્ટ અનુસાર, સોમવારે અનેક વિમાનો દ્વારા ડેનમાર્કના સૈનિકો અને સૈન્ય સાધનો ગ્રીનલેન્ડ પહોંચ્યા હતા.
ડેનમાર્કે અગાઉથી જ લગભગ 200 સૈનિકો ગ્રીનલેન્ડમાં તહેનાત કર્યા છે. સાથે જ 14 સભ્યોની પ્રખ્યાત સિરિયસ ડોગ સ્લેજ પેટ્રોલ યુનિટ પણ આર્કટિક વિસ્તારોમાં સતત પેટ્રોલિંગ કરી રહી છે.
NATO દેશોની હાજરી
તાજેતરમાં ડેનમાર્કની આગેવાની હેઠળ ઓપરેશન આર્કટિક એન્ડ્યોરન્સ નામે સૈન્ય અભ્યાસ યોજાયો હતો, જેમાં:
- જર્મની
- ફ્રાન્સ
- સ્વીડન
- નોર્વે
- નેધરલેન્ડ
- ફિનલેન્ડ
આ દેશોએ મર્યાદિત સંખ્યામાં પોતાના સૈનિકો મોકલ્યા હતા. ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોને જણાવ્યું કે આ નાની સંખ્યા હોવા છતાં રાજકીય સંદેશ સ્પષ્ટ છે – NATO સંપૂર્ણ રીતે એકજૂટ છે.
આ અભ્યાસનો મુખ્ય હેતુ એ હતો કે ભવિષ્યમાં જો ગ્રીનલેન્ડમાં મોટી સંખ્યામાં સૈનિકો તહેનાત કરવા પડે તો તેની તૈયારી કેવી રીતે કરવી.
નાટોનું આગામી મિશન: ઓપરેશન આર્કટિક સેન્ટ્રી
આગામી સમયમાં NATO ઓપરેશન આર્કટિક સેન્ટ્રી નામે મોટું મિશન શરૂ કરવાની તૈયારીમાં છે. આ મિશનનો હેતુ:
- ગ્રીનલેન્ડ અને આસપાસના વિસ્તારોમાં દેખરેખ વધારવી
- સંભવિત ખતરાઓ સામે સૈન્ય જવાબ આપવા ક્ષમતા મજબૂત કરવી
જર્મનીના સંરક્ષણમંત્રી બોરિસ પિસ્ટોરિયસ મુજબ, આ મિશન શરૂ થવામાં હજુ ઘણા મહિના લાગી શકે છે.
ગ્રીનલેન્ડ પાસે પોતાની સેના નથી
ગ્રીનલેન્ડની પોતાની કોઈ સૈન્ય વ્યવસ્થા નથી. તેની સંરક્ષણ અને વિદેશ નીતિ સંપૂર્ણપણે ડેનમાર્ક સંભાળે છે. ગ્રીનલેન્ડ ડેનમાર્કનો સ્વાયત્ત પ્રદેશ છે અને તેની વસતિ માત્ર આશરે 57 હજાર છે.
2009 પછી ગ્રીનલેન્ડને કેટલીક સ્વતંત્રતા મળી છે, પરંતુ સંરક્ષણ અને વિદેશ નીતિ હજુ પણ ડેનમાર્ક પાસે જ છે.
ગ્રીનલેન્ડમાં હાલ કોણ-કોણ તહેનાત?
અમેરિકન સૈનિકો
અમેરિકાનો પિટુફિક સ્પેસ બેઝ (થુલે એર બેઝ) ઉત્તર-પશ્ચિમ ગ્રીનલેન્ડમાં છે. અહીં લગભગ 150થી 200 અમેરિકી સૈનિકો તહેનાત છે, જે મિસાઈલ ચેતવણી, સ્પેસ મોનિટરિંગ અને આર્કટિક સુરક્ષા માટે જવાબદાર છે.
ડેનિશ સૈનિકો
ડેનમાર્કની જોઈન્ટ આર્કટિક કમાન્ડ હેઠળ લગભગ 150થી 200 સૈનિક અને નાગરિક કર્મચારીઓ કાર્યરત છે, જેમાં સર્ચ એન્ડ રેસ્ક્યૂ, દેખરેખ અને સાર્વભૌમત્વ રક્ષણની જવાબદારી છે.
ટ્રેડ વોરનો સંકેત
ટ્રમ્પે ગ્રીનલેન્ડ મુદ્દે વિરોધ કરનારા 8 દેશો પર 1 ફેબ્રુઆરીથી 10% ટેરિફ લગાવવાની જાહેરાત કરી છે. તેના જવાબમાં યુરોપિયન યુનિયન પણ અમેરિકા પર ટ્રેડ પ્રતિબંધો લગાવવાની તૈયારીમાં છે.
EU ‘ટ્રેડ બાઝૂકા’ નામના કાનૂની હથિયારનો ઉપયોગ કરવાની ચર્ચા કરી રહ્યું છે, જે આર્થિક દબાણ સામે કડક જવાબ આપવા માટે બનાવાયું છે.
શું ટ્રમ્પ ગ્રીનલેન્ડને અમેરિકામાં ભેળવી શકે?
કાયદેસર રીતે ટ્રમ્પ માટે ગ્રીનલેન્ડ પર કબજો કરવો લગભગ અશક્ય છે.
- ગ્રીનલેન્ડ અને અમેરિકા બંને NATO સભ્ય છે.
- NATOના આર્ટિકલ 5 મુજબ એક સભ્ય પર હુમલો એટલે બધા પર હુમલો.
- ગ્રીનલેન્ડ પહેલા સ્વતંત્ર થાય, પછી જ કોઈ અન્ય દેશ સાથે જોડાઈ શકે.
- સ્વતંત્રતા માટે રેફરેન્ડમ અને ડેનિશ સંસદની મંજૂરી જરૂરી છે.
ગ્રીનલેન્ડ કેમ એટલું મહત્વનું છે?
1. વ્યૂહાત્મક સ્થાન
ઉત્તર અમેરિકા અને યુરોપની વચ્ચે મધ્યસ્થ સ્થાને આવેલું.
2. સૈન્ય મહત્વ
રશિયા અને ચીનની હિલચાલ પર નજર રાખવા માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ.
3. કુદરતી સંસાધનો
રેئر અર્થ એલિમેન્ટ્સ, તેલ, ગેસ અને ખનિજ ભંડાર.
4. વેપાર માર્ગ
આર્કટિક બરફ પીગળવાથી નવા શિપિંગ રૂટ્સ ખુલ્યા.
5. અમેરિકી સુરક્ષા નીતિ
અમેરિકા ગ્રીનલેન્ડને પોતાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાની “ફ્રન્ટલાઇન” માને છે.
નિષ્કર્ષ
ગ્રીનલેન્ડ હવે માત્ર એક બરફીલો ટાપુ નથી રહ્યો, પરંતુ તે વૈશ્વિક ભૂ-રાજકીય સંઘર્ષનું કેન્દ્ર બની ગયું છે. અમેરિકા, યુરોપ અને NATO દેશોની સૈન્ય ગતિવિધિઓ વિશ્વને સ્પષ્ટ સંકેત આપે છે કે ગ્રીનલેન્ડ ભવિષ્યના મોટા વૈશ્વિક રાજકારણમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે.
તમામ લેટેસ્ટ ન્યૂઝના અપડેટ્સ સીધા તમારા મોબાઈલ પર મેળવવા માટે, નીચે આપેલા બટન પર ક્લિક કરીને અમારા વોટ્સએપ ગ્રુપમાં જોડાઓ.
Join WhatsApp Group
